Hürmüz Boğazı Polimer Tedarik Kesintisi: Türk Alıcıları İçin Etki Rehberi

Son güncelleme: 25 Mart 2026. Bu analiz Mart 2026 sonu itibarıyla geçerli koşulları yansıtmaktadır. Hürmüz Boğazı durumu gelişmeye devam ediyor — güncel değerlendirme için kantormaterials.com/polymer-compass adresini ziyaret edin.

Mart 2026 öncesinde Türk polimer alıcıları dört ana tedarik koridorundan mal temin ediyordu: Orta Doğu (Hürmüz Boğazı üzerinden), Kore, Avrupa iç üretimi ve Çin. Her koridorun farklı maliyet yapısı, farklı risk profili ve farklı ürün uzmanlığı vardı.

Hürmüz Boğazı'nın kapanması yalnızca bir koridoru aksatmadı. Dört koridoru pratikte tek bir koridora indirgeyen zincirleme bir etki tetikledi.

Doğrudan etki açıktır: Orta Doğu poliolefin ihracatı — SABIC, Borouge, QAPCO ve diğerleri — Hürmüz Boğazı üzerinden transit geçiş yapar. Boğaz kapalıyken bu hacimler, fiyattan bağımsız olarak Türkiye'deki alıcılar için fiziki olarak ulaştırılamaz durumdadır.

Asıl kritik olan ise dolaylı etkilerdir:

Kore — YNCC nafta kraker operasyonlarını durdurdu. Kore naftasının yaklaşık %90'ını ithal ediyor ve önemli bir kısmı Hürmüz Boğazı'ndan transit geçiyor veya Orta Doğu tedarikçilerinden sağlanıyor (Kore ayrıca Avustralya, Güneydoğu Asya ve yurt içi rafinajdan nafta temin ediyor, ancak Hürmüz kapanışını telafi edecek düzeyde değil). İthal nafta kıtlaştığında krakerler duruyor ve Kore'nin Türkiye dahil küresel PP ve PE ihracatı kesiliyor.

Singapur ve Endonezya — Zincirleme mücbir sebep bildirimleri: PCS (Singapur), TPC ve Chandra Asri mücbir sebep ilan etmiş veya üretimini düşürmüştür. Bu tesisler, boğaz kapanışından bu yana yapısal olarak pahalılaşan nafta hammaddesine bağımlıdır.

Çin — Normale yakın kapasitede çalışmaya devam eden tek koridor. Çin'in petrokimya kompleksi yapısal avantajlara sahiptir: önemli ölçüde CTO ve MTO kapasitesi bulunuyor — bu tesisler nafta ithalatına bağımlı değildir. Üstüne stratejik petrol rezervleri ve ticari stokları da eklenince, Çin tüm üretici bölgeler arasında en geniş stok derinliğine sahiptir.

Polimer arzının nerede durduğunu anlamak, her üretici bölgenin Hürmüz kesintisine maruz kalma derecesini ayrı ayrı incelemeyi gerektirir. Tablo her koridor için farklıdır — bazı koridorlar tamamen kapalı, bazıları kapasitesi düşmüş, biri yapısal olarak korunaklıdır.

Orta Doğu: tamamen bloke

Orta Doğu, küresel poliolefin ihracatında önemli bir paya sahiptir ve bu hacimlerin büyük çoğunluğu Hürmüz Boğazı'ndan transit geçer. SABIC (Jubail ve Yanbu), Borouge (Ruwais, Abu Dabi), QAPCO (Katar) ve EQUATE (Kuveyt) — hepsi doğuya yönelik sevkiyatlar için boğaza bağımlıdır. Boğaz kapalıyken bu üreticilerin iki seçeneği vardır: hacimleri Kızıldeniz ve Süveyş Kanalı üzerinden batıya yönlendirmek (ek maliyet ve süre) veya ihracatı tamamen durdurmak. Her iki seçenek de kısa vadede Türk alıcılar için çözüm oluşturmuyor.

Özellikle Borouge'un metalosen LLDPE'si veya SABIC'in HDPE boru kalitesi gibi Orta Doğu PE gradlarına bağımlı alıcılar için arz açığı anlıktır ve aynı koridor içinde kısa vadeli bir alternatif yoktur. Bu gradlar, yeniden kalite onay süreci tamamlanmadan Kore veya Çin gradlarıyla değiştirilemez.

Yanbu merkezli kapasite (bazı SABIC hatları, PP için Natpet) teknik olarak Kızıldeniz üzerinden Hürmüz'ü atlayabilir. Ancak Natpet yalnızca PP üretir ve PE kapasitesi sıfırdır. Süveyş üzerinden Türkiye'ye ulaşan Yanbu hacimleri, daha uzun transit süreleri ve yüksek navlun maliyetleri nedeniyle çoğu Türk alıcı için Çin menşeli arza karşı rekabet edemiyor.

Kore ve Japonya: naftaya bağımlı, kapasitesi düşmüş

Kore, Türkiye'nin polimer ithalatında önemli bir kaynak ülkedir. Kore'li üreticiler — LG Chem, Lotte Chemical, Hanwha Total, YNCC — neredeyse tamamen nafta bazlı krakerler işletiyor. Kore nafta ihtiyacının yaklaşık %90'ını ithal eder. Bu arzın önemli bir kısmı Orta Doğu kaynaklıdır veya Hürmüz'den transit geçer.

Nafta arzı kısıtlandığında Kore'li krakerler iki seçenekle karşı karşıyadır: alternatif naftayı yüksek fiyatlarla temin etmek (Hürmüz dışı kaynaklardan spot nafta mevcut ancak primli) veya kapasite kullanımını düşürmek. YNCC operasyonlarını zaten durdurdu. Diğer Kore'li üreticiler düşük kapasiteyle çalışıyor ve yurt içi taahhütleri ihracat tahsisatlarının önüne koyuyor.

Japonya'nın durumu yapısal olarak benzer ancak Türk alıcılar üzerindeki etkisi farklıdır. Japonya daha büyük stratejik rezervlere sahip (yaklaşık 200 gün stratejik ve ticari toplamı), ancak Japonya Türkiye'ye önemli bir polimer ihracatçısı değildir. Japon üretimi yurt içinde tüketilir.

Hindistan: Jamnagar risk altında, karışık tablo

Hindistan'ın en büyük rafinaj ve petrokimya kompleksi — Gujarat'taki Reliance Industries Jamnagar — ham petrolünü büyük ölçüde Hürmüz'e bağımlı Orta Doğu ülkelerinden temin ediyor. Hindistan ham petrol kaynaklarını çeşitlendirmiş olsa da (Rusya daha büyük bir tedarikçi haline geldi), Orta Doğu ham akışlarındaki kesinti Hintli krakerlerin hammadde maliyetlerini yukarı çekiyor.

Hindistan'ın Türkiye'ye polimer ihracatı, Orta Doğu, Kore veya Çin hacimlerine kıyasla mütevazıdır. Ancak belirli Hint gradlarını (özellikle bazı PP kopolimerleri) temin eden alıcılar için bu koridor kapalı değil, kapasitesi düşmüş durumdadır. Hint ihracat tahsisatlarının daralması ve fiyatların yükselmesi bekleniyor.

Petkim/SOCAR: yurt içi üretim kırılganlığı

Türkiye'nin tek yerli polimer üreticisi Petkim/SOCAR, tamamen nafta bazlı üretim yapıyor. Bu durum Petkim'i Kore'li üreticilerle aynı maliyet baskısı altına sokuyor: nafta maliyetleri yükseldikçe üretim ekonomisi bozuluyor. Petkim'in kapasitesi zaten yurt içi talebin ancak küçük bir bölümünü karşılıyor — mevcut koşullarda bu kapasiteden ek ihracat ikamesi beklemek gerçekçi değildir.

Türk alıcılar bu nedenle iki cepheden riskle karşı karşıyadır: hem ithalat koridorlarında daralma hem de yurt içi üreticinin hammadde baskısı altında olması.

Çin: yapısal olarak korunaklı, son açık koridor

Çin'in petrokimya kompleksi, diğer tüm üretici bölgelerden köklü biçimde farklı bir hammadde yapısına sahiptir. Kıyı krakerleri (Zhenhai, Fujian, Dalian) ithal nafta kullanıyor ve Kore ile Singapur tesisleriyle aynı hammadde sıkışmasıyla karşı karşıya olsa da, Çin'in ikinci bir üretim yolu vardır: yurt içi kömüre veya ithal propana (çoğunlukla ABD ve Avustralya'dan — hiçbiri Hürmüz'den transit geçmez) dayalı CTO ve PDH üniteleri.

CTO ve PDH kapasitesi, başka hiçbir ihracatçı bölgede bulunmayan bir üretim tabanı oluşturuyor. Bu kapasite iç bölgelerde yoğunlaşmıştır (CTO için Şansi, İç Moğolistan, Ningxia; PDH için Zhejiang ve Shandong) ve çoğu emtia uygulaması için uygun standart PP ve PE gradları üretir.

Ayrıca Çin, devlet hedefi 120 gün olmak üzere yaklaşık 80-90 günlük stratejik petrol rezervine ve önemli ticari stoklara sahiptir. Nafta bazlı kıyı krakerleri için bile Çin, zorunlu duruşlardan önce herhangi bir Asya üreticisinden daha geniş bir stok derinliğine sahiptir.

Hürmüz kapanışı, navlun piyasalarında boğazdan geçmeyen rotalar dahil tüm koridorları etkileyen bir zincirleme reaksiyon tetikledi.

Savaş Riski Sigortası (WRI): Arap Denizi'ni veya Umman Körfezi'ni geçen gemiler yüksek WRI primleriyle karşı karşıyadır. Bu primler, ek ücret olarak yükleyicilere yansıtılıyor. Etkilenen bölgeye yakın rotalar için WRI, baz navlunun üzerine tahmini $15-30/TEU ekliyor.

Acil yakıt ek ücretleri: CMA CGM, Asya içi rotalarda $75/TEU tutarında Acil Yakıt Ek Ücreti uygulamaya başladı. Diğer taşıyıcıların takip etmesi bekleniyor. Gerekçe, ham petrol arz daralmasından kaynaklanan yüksek yakıt fiyatlarıdır — Asya içi rotalar Hürmüz'den geçmese de yakıt fiyatları küreseldir. Türkiye rotalarında Süveyş Kanalı geçiş ücretleri ek maliyet kalemi olarak buna ekleniyor.

Ekipman dengesizliği: Konteyner ekipman dengesizlikleri kötüleşiyor. Daha önce Asya'ya boş konteyner döndüren Orta Doğu ihracat hacimleri artık akmıyor. Bu durum, Çin yükleme limanlarında özellikle 40ft high-cube konteynerler için ekipman mevcudiyetini sıkıştırıyor. Ekipman ek ücretlerinin 2026 Q2 boyunca artması bekleniyor.

Çin-Türkiye navlun göstergeleri: Çin'den Mersin veya Ambarlı'ya navlun, Süveyş Kanalı üzerinden yaklaşık 25-35 gün transit süre gerektiriyor. Mevcut baz oranlar kapanış öncesi seviyelere göre yüksek seyretmekte olup, kanal geçiş ücretleri ($5-8/TEU) ek yük oluşturuyor. Kapanış devam ederse Q2 boyunca %15-25 artış bütçelenmelidir.

Transit süreleri: Çin'den Türkiye'ye Süveyş Kanalı üzerinden transit 25-35 gün aralığında seyretmektedir. Hürmüz kapanışı bu rotayı doğrudan etkilemiyor, ancak kanal tıkanıklığı veya taşıyıcıların rota değişiklikleri program güvenilirliğini bozabilir.

Polimer tedarikini değerlendiren satın alma ekipleri için satın alma kriterleri kökten değişti. Daha önce ilk soru "en iyi fiyat nedir?" idi. Şimdi ilk soru "hangi koridor fiilen sevkiyat yapıyor?"

Bu durum, alıcıların teklifleri nasıl değerlendirmesi gerektiğini değiştiriyor:

• Üretici nafta temin edemiyorsa Kore'li bir traderdan gelen rekabetçi teklif anlamsızdır
• Gemiler transit geçemediğinde Orta Doğu FOB fiyatları kağıt üzerinde kalan rakamlardır
• Çin menşeli fiyatlandırma, yalnızca kağıt üzerinde var olan fiyatlara karşı değil, gerçek bulunabilirliğe karşı değerlendirilmelidir

1-2. haftalar (şu an bulunduğumuz nokta)

İlk şokun etkileri henüz karşılanıyor. Orta Doğu spot tahsisatları tamamen tükenmiş veya iptal edilmiştir. Kore'li krakerler tek tek duruş veya kapasite düşürme ilan ediyor. Çin'li üreticiler düz seyreden yurt içi talebe karşı normal fiyat vermeye devam ediyor ve Çin FOB fiyatları henüz sıçrama yapmadı — ancak yukarı yönlü baskı artıyor. Şu an harekete geçen alıcılar hâlâ normale yakın Çin menşeli fiyatlarla satın alıyor. Daha fazla satın alma ekibi aynı sonuca ulaştıkça bu pencere daralıyor.

4-8. haftalar

Çin menşeli arza talep yoğunlaşması fiyatlara tam olarak yansımaya başlıyor. Emtia PP ve PE için Çin FOB fiyatlarının, tüm bölge aynı arz havuzu için rekabet ettikçe %5-12 artması muhtemeldir. Navlun ek ücretleri üst üste biniyor — Çin-Türkiye rotalarında kümülatif $100-200/TEU ek ücret artışı bekleniyor. Üreticiler ihracat tahsisatlarını daha sıkı yönetmeye başlayarak taahhütlü alıcıları spot alıcıların önüne koyuyor. Tedarik anlaşması olmayan alıcılar yalnızca fiyat riskiyle değil, ürün bulamama riskiyle de karşı karşıyadır.

3-6. aylar

Kapanış 90 günü aşarsa ikinci derece etkiler baskın hale geliyor. Çin stratejik rezervleri ciddi ölçüde erimeye başlıyor ve kıyı krakerlerine nafta tayınlaması yoğunlaşıyor. CTO/MTO menşeli gradlar, nafta bazlı Çin gradlarına karşı yapısal prim kazanıyor. Bazı üreticiler yurt içi arz güvenliğini sağlamak için ihracat hacimlerini kısabilir. Türk dönüştürücüler gerçek üretim riskiyle karşı karşıya — yalnızca marj sıkışması değil, Çin dışı kaynaklardan herhangi bir fiyatta plastik hammadde temin edememe durumu. Vadeli kontratı ve taahhütlü hacmi olan alıcılar korunaklıdır. Spot alıcılar hem fiyat artışının hem de tahsisat belirsizliğinin en ağırına maruz kalır.

Önümüzdeki 30-60 gün için önemli üç gösterge:

1. Kuzeydoğu Asya nafta fiyatlandırması — C&F Japonya naftası $750/MT seviyesini aşarsa Kore ve Singapur'da ek kraker duruşları beklenmeli
2. Çin kraker kapasite kullanım oranları — Sinopec, yakıt üretimi lehine krakerlere nafta tahsisini kısmaya başladı. Fujian Gulei ve Zhenhai kapasite düşüşleri takip edilmeli
3. Navlun ek ücretleri — CMA CGM'nin Acil Yakıt Ek Ücreti ($75/TEU Asya içi) ilk dalgadır. Diğer taşıyıcılar takip edecektir. Türkiye rotalarında Süveyş kaynaklı ek maliyetler ayrıca izlenmeli

Aşağıdaki adımlar, emtia PP, PE ve LDPE temin eden Türkiye'deki orta ölçekli distribütör ve dönüştürücüler için geçerlidir:

1. Çin menşeli tedarik taahhütlerini şimdi güvence altına alın. Mümkün olduğunca spot alımlardan vadeli anlaşmalara geçin. Çin menşeli FOB fiyatları henüz talep yoğunlaşmasını tam olarak yansıtmıyor. Bu fiyat penceresi süresiz açık kalmayacaktır.

2. Ek ücretler daha da yükselmeden firm CFR teklifi talep edin. Navlun ek ücretleri kümülatiftir ve taşıyıcılar birbirini takip ettikçe dalgalar halinde artar. Tedarikçiniz sunabiliyorsa CFR fiyatını kilitleyin. Navlun belirsizse FOB teklifi kabul edin ve navlunu ayrıca yönetin — ama ürün fiyatını kilitleyin.

3. Stok pozisyonlarını gözden geçirin ve tampon stok oluşturun. Mevcut finansman oranlarında 60 günlük stok taşıma maliyeti, bir arz kesintisinin veya %10-15'lik bir fiyat sıçramasının maliyetinden önemli ölçüde düşüktür. Nakit akışı izin veriyorsa, fiyatlar hâlâ baz seviyeye yakınken stok oluşturun.

4. Kritik uygulamalar için alternatif gradları değerlendirin. Üretiminiz belirli Orta Doğu veya Kore gradlarına bağımlıysa Çin eşdeğerlerini belirleyin ve kalifikasyon testlerine hemen başlayın. Grad geçişi zaman alır — süreci şimdi başlatmak, kesinti Q2'nin ötesine uzarsa seçenek sahibi olmanızı sağlar. Çin menşeli gradlara geçişte antidamping vergilerini (%10-20 PE ve PP) maliyet hesabına dahil edin.

5. Çin içinde tedarikçi ilişkilerini çeşitlendirin. Her Çin menşeli arz eşit değildir. Kıyı bölgesindeki nafta bazlı üreticiler, Kore tesisleriyle aynı hammadde sıkışmasına maruz kalır (gecikmeli olarak). İç bölge CTO/MTO menşeli ürünler daha düşük arz riski taşır. Tedarikçinize hammadde kaynağını sorun.

6. Navlun oranlarını haftalık takip edin. Çin-Türkiye navlunu polimer fiyatlarından hızlı değişiyor. Süveyş rotasında $100-200/TEU'luk bir navlun artışı, 22 MT'lik bir konteynerde teslim maliyetine $4,50-9,00/MT ekler — sınırdaki bir siparişi kârsız hale getirecek boyuttadır.

Her üretici bölge rezervler üzerinde çalışıyor. Fark, stok derinliğindedir. Kore'nin stokları tükenmiştir. Singapur tesisleri kapanmaktadır. Petkim nafta baskısı altındadır. Çin en büyük stok derinliğine sahiptir — ancak sonsuz değildir.

Şu anda avantajlı konumda olan alıcılar, koridor daralması konsensüs haline gelmeden önce Çin menşeli arzı güvence altına alanlardır. Diğerleri için soru artık Çin tedarikine yönelip yönelmemek değil — rekabetçi tahsisatların hâlâ mevcut olup olmadığıdır.

İlgili Makaleler

• Çin Polimer Koridoru: Tedarik Avantajı Ne Kadar Sürer?
• Çin, Kore ve Orta Doğu: Polimer Menşe Karşılaştırması
• CTO, PDH ve Nafta: Çin Polimer Hammadde Avantajı
• Türkiye Antidamping Vergileri: Çin Polimerleri Rehberi

---

Güncel fiyatlar için ihtiyacınızı bize bildirin — polimer türü, uygulama, miktar ve varış noktası — tedarik ekibimiz uygun gradeler ve güncel FOB fiyatlarıyla yanıt verecektir.

Henüz talep göndermeye hazır değil misiniz? Günlük fiyat güncellemelerine abone olun